پوريا ناظمی

خبری از ققنوس نیست

 

سال 2008 میلادی مریخ‌نشین فونیکس یا ققنوس با فرود در نواحی قطبی سیاره مریخ، به ‌رویای دیرینه دانشمندان در بررسی این منطقه از مریخ جامه عمل پوشاند. ققنوس که همچون نامش از خاکسترهای 2ماموریت شکست‌خورده پیش از خود، به آسمان پرگشوده بود، ‌توانست نشانه‌های یخ آب را روی سطح مریخ در نواحی شمالی و روی سطح پیدا کند و اطلاعات ارزشمندی از وضعیت آب و هوایی در اختیار دانشمندان بگذارد. 

 

براساس همین داده‌ها بود که دانشمندان متوجه نوعی بارش برف غیرمعمول بر مریخ شدند و اطلاعات آنها از بافت‌های سطحی مناطق قطبی به طور چشمگیری افزایش پیدا کرد.

ققنوس اما برخلاف مریخ‌نوردهای روح و فرصت که به گشت و گذار می‌پردازند، ‌قدرت حرکت نداشت و تنها در نقطه فرود می‌توانست به کار ادامه دهد.

از طرف دیگر، فرود آمدن در نواحی قطبی سیاره‌ای مانند مریخ که همچون زمین در نواحی قطبی‌اش با شبی طولانی مواجه است،‌ باعث شد دوره ماموریت ققنوس بسیار کوتاه باشد.

اما با دوباره بر آمدن آفتاب از افق سرزمین‌های شمالی مریخ، بار دیگر دانشمندان امیدوار شدند تا شاید ققنوس از سرمای کشنده مریخی جان به در برده باشد و بتواند بار دیگر مطالعاتی هر چند مختصر در اختیار آنها قرار دهد.

به همین دلیل طی هفته‌های گذشته، مهندسان سازمان فضایی ناسا‌ 60 بار سعی کردند ارتباطی میان مدارگرد اودیسه مریخ و این مریخ‌نشین برقرار کنند.

آنها پیام‌هایی را با کمک اودیسه برای ققنوس ارسال کردند و امیدوار بودند اودیسه صدای ققنوس را بشنود اما این تلاش با سکوت هفته گذشته مریخ‌نشین ققنوس ناکام ماند.

مهندسان در هفته آینده نیز باز هم ققنوس را صدا خواهند کرد تا شاید به ندای آنها پاسخ دهد؛ اما اگر این تماس برقرار نشود، دانشمندان باید تمرکز خود را روی روح و فرصت که هنوز لنگ‌لنگان روی مریخ به ماموریت خود ادامه می‌دهند، متمرکز کنند تا حدود 2 سال دیگر مریخ‌نوردی پرقدرت و مجهز به این سیاره اعزام شود؛ مریخ‌نوردی که می‌تواند فصل جدیدی از اکتشافات فضایی را رقم بزند.